VOORWOORD
Maintenance Magazine 174 – november 2026
In oktober werden honderden Franse supermarkten getroffen door aanvallen op hun koelinstallaties. Begin november volgden winkels in België en verschillende andere Europese landen. De tonnen onbruikbare voedingswaren in de afvalcontainer maken deze ongeziene digitale aanval bijzonder tastbaar.
De Europese EN 13306 norm omschrijft onderhoud als alle technische, administratieve en managementactiviteiten tijdens de levenscyclus van een object om het, vrij vertaald, “in een toestand te houden of terug te brengen waarin het de vereiste functie kan vervullen”. Een koelinstallatie moet blijven koelen. Ook wanneer iemand de besturing probeert te kapen. Maatregelen die dat voorkomen, passen dus binnen de onderhoudsopdracht.
Maar hoe goed kennen we de digitale conditie van onze installaties? Wie kan op afstand instellingen wijzigen? Welke besturing krijgt geen beveiligingsupdates meer? En wie volgt dat op? Als technische verantwoordelijke moet je scherpe en glasheldere afspraken maken met IT, OEM-ers en eventuele servicepartners of maintenance contractoren. Gedeelde verantwoordelijkheid werkt pas als iedereen zijn opdracht kent.
Ondertussen helpt AI om kwetsbaarheden te vinden en om met minder inspanning meer doelwitten aan te vallen. En waar een hacker vroeger zich moest specialiseren in een bepaalde installatie of platform, kan nu elk boefje om de hoek AI-agents inzetten om zwakke plekken uit te buiten. Dit geldt des te meer voor oudere installaties, met besturingssystemen die vroeger buiten het aandachtsveld van de hackers vielen, maar dankzij AI snel te doorgronden zijn op beveiligingsfouten. Misschien zijn we op een punt gekomen waarop het niet langer verantwoord is om oudere machines aan het net te hangen.
Want er zijn vandaag blijkbaar organisaties of individuen die er niet voor terugdeinzen om AI in te zetten om onze technologische samenleving te ontwrichten. We leven daarmee de facto in een staat van hybride oorlogsvoering. Dat maakt van de NIS2-wetgeving niet de zoveelste saaie Europese regelgeving, maar een essentieel instrument met 10 basismaatregelen om onze weerbaarheid te versterken. En niet enkel in kritieke sectoren zoals elektriciteitsproductie, watervoorziening of gezondheidszorg. Het incident met de diepvriezers leert immers dat alle bedrijven zich moeten wapenen tegen grootschalige aanvallen. Cybersecurity hoort voortaan hoog op de agenda van elke technische dienst. En, hoe zeker ben je dat jouw installaties en machines voldoende zijn beschermd?
Wim Vancauwenberghe - Maintenance Evangelist en directeur bij BEMAS
