IN THE FIELD  
Maintenance Magazine 151 – april 2021

UV-C licht in de strijd tegen corona

UV-C licht lijkt aan een tweede leven te beginnen. Reeds decennia bewijzen deze lampen hun diensten als desinfectiemiddel voor onder andere drink- en zwembadwater. Nu lijkt het middel ook perspectief te bieden voor het desinfecteren van voorwerpen en ruimtes. Onderhoud kan zo een nieuwe dimensie krijgen om voor een veiligere werkplek te zorgen.

De vraag naar UV-C-lampen zit door Covid-19 (weer) in de lift. In plaats van deze lampen te verkopen aan bedrijven die er (onder meer) ontsmettingsinstrumenten mee fabriceren, nam Signify, het vroegere Philips Lighting, de beslissing om zich ook in deze nichemarkt te lanceren. Zo worden ook specifieke UV-C-verlichtingsarmaturen voor het desinfecteren van oppervlakken, lucht in ruimtes en objecten ontwikkeld en op de markt gebracht.

Oplossing in functie van omgeving

“We hebben twaalf types van armaturen gedefinieerd, waarmee voorwerpen, oppervlakken of ruimtes kunnen worden gedesinfecteerd”, aldus Tom De Fruytier, Marketing Manager Office & Industry Benelux bij Signify. Zo komen onder meer ruimtes zoals scholen en kantoren maar ook voorwerpen zoals 3D-brillen en gereedschappen in aanmerking. Uit recent Amerikaans labo-onderzoek (Boston University) is gebleken dat bij een voldoende dosis UV-C 99% van de Covid-19 viruspartikels in zes seconden geneutraliseerd wordt. UV-C-lampen zijn bij gewone blootstelling echter wel schadelijk voor huid en ogen. “Het aantal lampen bepaalt de intensiteit van de UV-C behandeling en de benodigde desinfectietijd. De verlichtingsarmaturen worden uitgerust met sensoren zodat ze enkel operationeel (kunnen) zijn indien er geen mensen in de omgeving zijn”, aldus De Fruytier. Ook Professor Hans Nauwynck, viroloog aan de Universiteit Gent, gelooft in de toekomst van UV-C-ontsmetters: “UV-C-lampen doden bacteriën en inactiveren virussen. Door hun brede toepassingsveld zullen ze ook in het postcoronatijdperk hun diensten bewijzen.”

Naar een veiligere werkplek

Om een veiligere en coronaproof werkplek te creëren is het noodzakelijk dat zowel de oppervlakken, de lucht in ruimtes als objecten gedesinfecteerd worden. “Bij het desinfecteren van oppervlakken denken we automatisch aan onder meer werktafels, gebruikersinterfaces en material handling equipment. Een goede ventilatie is een eerste maatregel om een ruimte coronaproof te helpen maken, het inzetten van UV-C-lampen een prima bijkomende maatregel. Maar ook objecten zoals draagbare toestellen (scanners, headsets en gereedschappen) dienen gedesinfecteerd te worden”, aldus De Fruytier.

Oppervlakken

Tot het machinepark van een doorsnee industrieel bedrijf behoren machines en werkbanken met hoogcontact-oppervlakken waar virussen gedurende langere tijd kunnen overleven. UV-C licht kan gebruikt worden om – complementair met de bestaande onderhoudsprocessen – tot een volledige desinfectie van deze vlakken over te gaan. Ook material handling equipment zoals heftrucks, trolleys of robots komen in aanmerking. “Heel wat rollend materieel wordt door verschillende personen op de werkvloer gebruikt. Deze hebben niet altijd propere hendels en net veel aanrakingspunten. Bovendien is het manueel cleanen van deze toestellen vrij omslachtig en tijdsintensief. Een volledige desinfectie van dit soort materiaal kan worden toegepast in UV-C kamers of -tunnels”, aldus De Fruytier. Hiervoor wordt een set van UV-C-verlichtingsarmaturen aan het plafond bevestigd die de ruimte op geregelde tijdstippen vult met desinfecterende UV-C straling. Op het vlak van safety kunnen er diverse beveiligingsopties worden toegepast. Er zijn meerdere redundante detectiemethodes voorhanden: bezettingssensoren, deursensoren, zichtbare en hoorbare signalen tijdens de behandeling …

Tot het machinepark van een doorsnee industrieel bedrijf behoren machines en werkbanken met hoogcontact-oppervlakken waar virussen gedurende langere tijd kunnen overleven

Lucht

Ook in opslag- en productiefaciliteiten blijft het risico op transmissie van het Covid-19 virus niettegenstaande het in acht nemen van maatregelen rond social distancing, aanwezig. In deze ruimtes is ventilatie een must om de lucht te verversen, om de temperatuur te monitoren, om eventuele combinaties van afval, geuren, rook, warmte, stof, CO2 … te vermijden, en om zuurstof te verversen. Ventilatie heeft zowel betrekking op het wisselen van binnen- en buitenlucht als op de luchtcirculatie binnen het gebouw zelf. Terwijl ventilatie de verdeling van via de lucht verspreide bacteriën – vooral bij luchtverversing – kan doen toenemen, kan het UV-C-systeem tevens de lucht op een gecontroleerde manier desinfecteren – op een veilige afstand van de aanwezigen. “Ook in kantines, lockerrooms, vendingautomaten en sanitaire ruimtes in fabrieken kan deze luchtdesinfectie worden toegepast. Met dat verschil dat deze plaatsvindt terwijl de bedrijfsactiviteiten doorgaan. De lucht wordt gedesinfecteerd op de hoogte waar ze circuleert”, aldus De Fruytier.

Objecten

In de meeste industriële bedrijven worden dagelijks draagbare toestellen gebruikt, denk aan scanners of headsets om bepaalde taken te kunnen uitvoeren of te kunnen communiceren met derden. Vermits deze toestellen door meerdere personen gebruikt worden, is er een risico op transmissie van het Covid-19 virus, tussen collega’s onderling, via het oppervlak van het toestel. Volgens onderzoek kunnen virussen op glazen oppervlakken tot vijf dagen overleven. “Ook assembleergereedschappen, zoals schroevendraaiers, komen in aanmerking. Deze gaan eveneens regelmatig van hand tot hand over, binnen één bepaalde shift of in twee opeenvolgende shifts. Terwijl het cleanen ervan door middel van doekjes nogal een gedoe is, zorgt een handvol minuten durende UV-C desinfectie na de shift ervoor dat dit gereedschap meteen klaar is voor gebruik door een volgende werknemer. Voor het desinfecteren van objecten heeft Signify een specifieke oplossing in de vorm van de ‘Once BioShift’ kiemdodende kamer. Deze heeft op het eerste gezicht de contouren van een oven en is in twee verschillende formaten beschikbaar”, besluit De Fruytier.

Door Philip Declercq